Ga naar hoofdinhoud

100 jaar Zandvoortse Reddingsbrigade

Op 27 maart 1922 werd de Zandvoortse Reddingsbrigade officieel opgericht.

Hoe dat is gegaan, lees je hier.

De Reddingsbrigade in Zandvoort bestaat helemaal uit vrijwilligers. Zo’n 80 mensen, jong en oud, zijn actief op het strand en op zee.

De Zandvoortse brigade is één van de 180 reddingsbrigades die Nederland heeft. Zóveel mensen, zoveel vrijwilligers, hoe is dat ontstaan?

Verdrinkingsdood

De reddingsbrigade is er om te redden. Je begrijpt dat er dus ook nare dingen kunnen gebeuren, waardoor dat redden nodig is. De aanleiding van de oprichting van de reddingsbrigade in Zandvoort is eigenlijk ook treurig: de jonge Willem Groen verdronk in augustus 1920.

Eerste reddingspost in een linnen tent op strand bij Zandvoort - Reddingsbrigade Zandvoort
De eerste reddingspost: een linnen tent op strand

Door de verdrinkingsdood van Willem waren veel dorpelingen aangedaan en de roep om snel een reddingsbrigade starten, werd groter. Een initiatiefcomité probeert tot oprichting van een reddingsbrigade te komen. Er worden vergaderingen, lezingen en bijeenkomsten georganiseerd. Er is best veel belangstelling is, maar het kwam niet van de grond.

De noodzaak voor een goeie organisatie werd een jaar later opnieuw duidelijk toen op 6 november 1921 een logger (een grote vissersboot) strandde. De bemanning moet van het schip worden gered. En een aantal mensen uit Noordwijk en Zandvoort doet dat spontaan.

Maar dan, na de reddingsactie, staan de redders en geredden in hun natte kleren, koud, aan wal, op zoek naar een plek om bij te komen en op te warmen. Waar kan men op zo’n moment naartoe? Het is duidelijk: hier moet iets voor worden geregeld, een plek waar mensen te hulp kunnen schieten die weten hoe ze kunnen helpen, die EHBO kunnen verlenen en waar droge kleren liggen.

Op initiatief van de hervormde predikant P.M. Posthumus Meyes wordt opnieuw een poging gedaan om tot oprichting van een brigade te komen. Ook bakker J. Koning was groot pleitbezorger.

En vier maanden later, op 27 maart 1922 is het dan zover. Het is gelukt! De Zandvoortse Reddingsbrigade wordt officieel opgericht. Met als voorzitter C.A.C. Gunters, directeur van Hotel Groot Badhuis.

Het begint primitief, eerst is er alleen nog maar een linnen tent op het strand. En het materiaal wordt binnen bereik gehouden in de zogenaamde “wagen”. Maar het begin is er. En al snel daarna komt er een permanente houten post op palen, aan het zuiderstrand. In 1925 wordt er een houten motorboot aangeschaft. En er wordt begonnen met het geven van opleidingen voor Strandwachter (lifeguard) en lessen Zwemmend Redden.

In 1942, tijdens de bezetting in de Tweede Wereldoorlog, werd de houten post gesloopt door de Duitsers, als onderdeel van de “Kustontruiming” (waarover je hier meer kunt lezen.)

Later is die opnieuw gebouwd en kwam er ook een post bij aan de noordkant van de boulevard. Ze werden vernoemd naar leden die in de Tweede Wereldoorlog zijn omgekomen: “Ernst Brokmeier” in zuid en “Piet Oud’ in noord.

 

Na de Tweede Wereldoorlog

Na de oorlog komt het strandtoerisme verder op gang. Ontwikkelingen gaan vanaf dan heel snel. Honderd jaar geleden moest men nog met een houten roeiboot (roeivlet) door de branding zien te worstelen, nu staat er een professionele organisatie klaar met vier snelle rubberen motorboten, twee waterscooters en nog veel meer reddingsmateriaal. Op het strand verplaatsten de lifeguards zich te voet, maar inmiddels al heel wat jaren in stevige landrovers.

Er is in 2022 een nieuwe reddingsboot in gebruik genomen: de ZRB RIB 6, die door de reddingsbrigade zelf ontworpen is. Speciaal voor optimaal gebruik als reddingsboot. De bok (stuurinrichting) staat niet in het midden, zodat er plaats is om iemand liggend te vervoeren. De communicatieapparatuur is op de achter-beugel gebouwd. De gewichtsverdeling is perfect voor op zee, zodat de boot goed in de branding en bij het bankengebied kan varen. En de maatvoering (de afmetingen) is zo gekozen dat de boot in de eigen zeecontainers past. Je zou kunnen zeggen dat er honderd jaar kennis en ervaring zit in dit nieuwe, innovatie ontwerp. Je leert van de geschiedenis!

Gebouw de Rotonde

Op 1 juli 1951 geopend werd De Rotonde geopend. Het plein op de boulevard en de bedrijfsruimte eronder. Daar kwam de Zandvoortse Strandpolitie. Inclusief twee gevangeniscellen. Het werd ook een tijdelijke post voor de reddingsbrigade. In een politierapport uit 1960 staat: bij de politiepost rotonde werden 3960 zoekgeraakte kinderen binnengebracht; de politie verleende aan 1026 personen eerste hulp bij ongelukken en behandelde 208 personen tegen de gevolgen van kwallenbeten.

    

Door alle technologische ontwikkeling van de laatste twintig jaar, wordt de communicatie tussen vrijwilligers, meldkamer, kustwacht en mensen in nood natuurlijk ook steeds sneller. Aan het begin gebruikten de hulpdiensten simpele portofoons en pen en papier. De eerste portofoon (ook wel walkietalkie genoemd) was zwaar en ingewikkeld om te bedienen. Inmiddels beschikken de posten over digitale computersystemen en heeft bijna iedereen een mobiele telefoon op zak. De alarmploeg is nu 24 uur per dag oproepbaar.

Vroeger en nu

Er werd flink geoefend met de haspel, lijn en zwemvest om drenkelingen te redden. Ook het oefenen hoe een drenkeling uit zee moest worden gehaald was belangrijk en het afzoeken in een zwin hoorde bij de oefening.

       

In de video hieronder zie je hoe kinderen deze vaardigheden nu leren.

De Reddingsbrigade van Zandvoort kent nog steeds veel jeugdige leden. “Soms worden de kinderen van leden al op hun eerste of tweede opgegeven”, laat woordvoerder Ernst Brokmeijer weten.

Stoops Bad

Als je aan de kust woont, wil je goed kunnen zwemmen. Vroeger ging bijna iedereen op reddingszwemmen, om te leren hoe je iemand in nood uit het water helpt. En wat je zelf kunt doen bij een gevaarlijke situatie. De meesten gingen naar het oude zwembad in Overveen.

Daar was het Stoops Bad. Het grote gebouw uit 1916 aan het Adriaan Stoopplein staat er nog, maar het is niet meer in gebruik als zwembad. Er zijn nu woningen in gemaakt.

Reportage

Een item van AT5 uit 2011. Over de Zandvoortse Reddingsbrigade in actie op een zonnige, drukke dag.

Zelf lid worden

Geen zee te hoog!

Je kunt lid worden van de Zandvoortse Reddingsbrigade. Er zijn zo’n 450 leden!

Voor alle info, kijk op hun website: www.zrb.info

Back To Top